Sexta, Janeiro 21, 2022

Diretur Departamentu Operasaun, iha Institusaun Publika Autoridade Inspesaun no Feskalizasaun Atividade Ekonomika Sanitaria no Alimentar Institusaun Publika (AIFAESA, IP), Gabriel da Costa hateten produtu tabaku ilegal kontinua tama mai rai laran tanba servisu kontrolu iha area frontera terrestre sei fraku.

 

Diretur Departamentu Operasaun, iha Institusaun Publika AIFAESA. IP, Gabriel da Costa hateten produtu tabaku ilegal kontinua tama mai rai laran tanba servisu kontrolu iha area frontera terrestre sei fraku.

Nia salienta fulan kotuk ba, ekipa operasaun prende tabaku ilegal kaixa hat iha merkadu tradisional no fo auto notisia ba vendedor sira tanba viola dekretu lei numeru 14/2016 konaba regime kontrolu tabaku.

“Ita husu komunidade sira atu servisu hamutuk ho governu liu husi AIFAESA, kuandu hetan sigaru elesitu sira ne’ebe lei bandu favor kontaktu no informa ami atu ita bele halo asaun tanba produtu sia ne’e lei bandu duni,” nia hateten iha Formosa, Dili.

Nia dehan husi investigasaun ekipa seidauk hetan informasaun ne’ebe kredivel konaba ema ne’ebe hatama produtu tabaku ilegal sira hanesan stiker marboro mean no mutin, surya 12 no seluk tan tama mai rai laran.

Nia hateten tuir dekretu lei numeru 14/2016 katak ema ne’ebe fa’an produtu tabaku ne’ebe la haktuir rekejitus sira rotulajen no embalajen nian ne’ebe previstu iha artigu 12 ate 14 sei hetan sansaun multa husi $70 to’o $1,000 tanba ne’e husu operador ekonomia sira, liu-liu vendedor ki’ik sira atu labele fa’an tabaku elesitu sira.

Nia hatutan sira servisu hamutuk ho Polisia Nasional Investigasaun Kriminal (PNIK) halo hela operasaun ba estabelesementu ekonomika sira iha rai laran no merkadu tradisional sira. No wainhira identifika sira sei prende produtu tabaku ilegal sira ne’e no fo auto notisia ba vendedor atu selu multa tuir lei haruka.

Iha parte seluk, Diretur Nasional Alfandega, Juliao Jose Ximenes rekonhese sira hasoru dificuldade no limitasaun oioin atu halo kontrolu iha frontera terrestre, entau produtu sira ne’e tama liu mai no sirkula iha merkadu tanba ne’e servisu kontrolu iha merkadu mos lao atu bele prende produtu sira ne’e.

“Iha duni tabaku ne’ebe sei tama liu husi area frontera, maibe ita bele dehan bainhira sira fa’an iha merkadu ita halo kedas prevensaun liu husi ita nia servisu ekipa konjunta ho ministerio sira seluk,” nia hateten.

Nia dehan tuir lei regime kontrolu tabaku numeru 14/2016, kompanha ne’ebe hakarak halo importasaun ba tabaku tenke submete uluk pedidu ba ministerio da saúde antes loron 30 hodi hetan autorizasaun mak bele hatama produtu mai rai laran.

Nia hateten komesa tinan 2017, implementasaun lei regime kontrolu tabaku importasaun tabaku hahu menus husi 1 miliaun resin kilograma kada tinan tun ona ba 400 mil resin kilograma kada tinan no iha deit ona kompanha hat mak importa tabaku.

Konaba taxa produtu tabaku, nia informa katak bazea ba lei tributaria taxa ba produtu tabaku $19 kada kilograma no importasaun taxa normal aplika 5%.

E-mail Subscription

Enter your email address:

Follow us on Twitter

  • House Banner Side Bar 02
  • House Add Side Banner 04